Kỷ luật không nước mắt
Đây là những ghi chép của cá nhân mình sau khi tham gia lớp đào tạo “Kỷ luật không nước mắt” của Thạc sỹ Ái Liên, do Viện đào tạo kỹ năng GS tổ chức. Những thông tin này không đầy đủ và thiếu các ví dụ minh họa vì vậy chỉ để tham khảo. Nếu thực sự quan tâm, các phụ huynh nên trực tiếp tham gia khóa đào tạo để hiểu rõ vấn đề.
Cũng như các phương pháp giáo dục khác, phương pháp này không có đúng-sai, đồng tình hay không đồng tình, áp dụng hay không áp dụng là tùy quý phụ huynh. Cá nhân mình cũng chỉ là học viên, không phải chuyên gia giáo dục nên mọi thắc mắc, quý phụ huynh nên liên hệ trực tiếp với đơn vị đào tạo và đơn vị tổ chức của chương trình này để được giải đáp.
Kỷ luật không nước mắt
Điều quan trọng nhất là phải có lối sống: từ chối bạo lực.Tức là trong bất kể hoàn cảnh nào cũng không sử dụng hành động bạo lực, cả thể chất lẫn tinh thần. Lưu ý những hành động bạo lực về tinh thần như đe dọa, chê bai, so sánh, các nhận xét tiêu cực, trách mắng...
Vì:
+ Bạo lực giống như 1 trận tennis: khi con dùng bạo lực mà mình bạo lực lại thì không dừng được. Chỉ có từ chối bạo lực mới dừng lại được bạo lực.
+Khi hành động bạo lực với con(đánh tay, chê bai, so sánh...) sẽ làm con bị tổn thương, căng thẳng, uất ức. Những cảm giác tiêu cực này sẽ sinh ra chất cortisol, là một chất độc hại cho cơ thể, khiến cho con sẽ bị chậm phát triển một cách toàn diện(cả thể chất và tinh thần). Vì vậy, quát cho con ăn thì con sẽ ăn cơm với cortisol, mắng cho con ngủ thì con sẽ ngủ với cortisol, đánh cho con học thì con sẽ học với cortisol. Lâu dài sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến tương lai của con.
+Và điểm mấu chốt là khi bố mẹ luôn luôn giải quyết vấn đề bằng bạo lực thì sẽ hình thành trong tiềm thức của con(tiềm thức quyết định mọi hành động của con người) rằng: mọi việc đều được giải quyết bằng bạo lực.
Vì vậy: bạo lực thực sự ảnh hưởng tiêu cực một cách sâu sắc và toàn diện tới con một cách lâu dài.
Vậy làm cách nào để con vẫn phát triển tốt, tự nhận thức được những việc cần làm mà ko cần sử dụng bạo lực?
Phải có:
+ Quy tắc thưởng phạt
+Có sự nhân đạo(tình thương) với con.
+Phải cho con thời gian (tức là báo trước, nhắc nhở nhiều lần).
Khi bé chưa hiểu được quy luật của nhân- quả thì bé chưa nhận thức được, chỉ dùng tình thương và sự nhắc nhở.
Khi bé khoảng từ 3 tuổi trở lên và phải hiểu được quy luật nhân- quả thì mới có thể áp dụng quy tắc thưởng – phạt.
Để áp dụng được triết lý sống và lối sống “ko bạo lực”, người lớn phải tôn trọng các quyền của con và phải có sự bình đẳng với con. Tham khảo quyền của trẻ em theo công ước quốc tế(vd: quyền có thông tin, quyền tự quyết định những việc liên quan đến mình, quyền được vui chơi...). Để hướng dẫn con bất cứ vấn đề gì, cha mẹ cần phải thương lượng với con bằng đối thoại, lý lẽ xác đáng cho đến khi con bị thuyết phục, không được áp đặt con phải đồng ý với mình.
VD: Không quát hay ra lệnh cho con: “đứng xa tivi ra không thì hỏng mắt”. Nên đặt các câu hỏi mở để bé tự trả lời, tự hiểu vấn đề và đưa các lý lẽ thuyết phục như: “Đứng gần tivi có thể bị hỏng mắt không con?” Con trả lời: “có ạ”. “Thế con có muốn bị hỏng mắt không?” “Không ạ” Thế thì mình phải làm thế nào con nhỉ?”
Nếu bé trả lời “Con không sợ bị hỏng mắt, cận đeo kính cũng đẹp chứ sao”
Thì hỏi bé “Có muốn bị mổ mắt ko? có biết mổ mắt thì mình sẽ thế nào không?”....
Nếu phải phạt con thì luôn áp dụng nguyên tắc: “Phạt không đau, không sợ, không khó chịu”
Áp dụng “góc bình yên” khi phải phạt con:
-Góc bình yên có tác dụng để con quản lý cảm xúc tốt hơn.
-Góc bình yên phải nằm trong tầm mắt của bố mẹ, phải yên tĩnh (không tivi, không nhạc), không được với tới vật gì.
-Thời gian là khoảng 1 phút/1 tuổi (VD: 5 tuổi – 5 phút), hết giờ bình yên là được tự đi ra, không cần xin phép bố mẹ (có thể đặt đồng hồ quay ngược)
-Xử lý nếu bé ko nghe lời: thỏa thuận từ trước: khóc lóc sẽ thêm 1 phút, nói chuyện thêm 1 phút....tối đa không tăng đến 15 phút)
- Nếu rời khỏi góc bình yên con tiếp tục phạm lại lỗi y như cũ thì lại tiếp tục góc bình yên lại từ đầu.
- Nếu bé cứ phạm lỗi liên tiếp nhiều lần thì phạt những thứ bé muốn. Ví dụ: ko được đi siêu thị, không được ăn kẹo... Và bố mẹ phải thực sự thực hiện những điều đã nói.
-Không được đụng đâu phạt đó mà chỉ phạt những lỗi thường xuyên.
-Thỉnh thoảng mới phạm lỗi thì nhắc nhở nhẹ nhàng.
- Lỗi mới thì phải giải thích, đưa ra lý lẽ thuyết phục, chỉ cho con hậu quả là gì, khi con đồng ý thì sẽ thành luật, ghi lại thành văn bản. Không phạt lỗi mới ngay lập tức.
- Luôn đánh giá con dựa trên cố gắng, không phải trên kết quả (VD: không phải bắt có điểm 10, chỉ cần con có tiến bộ hơn so với chính bản thân mình)
- Không phạt những cái cần như: ăn, uống, ngủ, thở, vệ sinh, an toàn....
Chỉ phạt những cái muốn như: ăn ngon theo sở thích (gà rán KFC, nước ngọt...)
Khi bé có thể nói đầy đủ cả câu (khoảng trên 4 tuổi) và ở độ tuổi khoảng 4-18 tuổi, có thể áp dụng bảng điểm (nên làm, ko nên làm) dành cho cả gia đình(bố, mẹ, con).
- Bảng điểm ko nên quá 10 điều, cần chi tiết, cụ thể và đo đạc được.
- Bảng điểm không có xếp hạng (nhất, nhì, ba) mà có phần thưởng cho mỗi người, phần thưởng tùy thuộc vào nhu cầu của từng người.
Nghệ thuật khen, chê:
Lời khen luôn phải trung thực, chân thành, không bao giờ “Hối lộ” con.
Lời khen cần chi tiết, nên “moi móc mà khen”.
Công thức: Con + hành động
Vd: Con không vứt rác ngoan quá!
Con ăn cơm nhanh giỏi quá!
Lời chê không được làm tổn thương.
Chỉ chê hành động, không chê con người
Tâm niệm: “Chỉ có hành động xấu – Con luôn luôn tốt”
Công thức: Hành động xấu (nói tên hành động rõ ràng) – Chủ ngữ không bao giờ được là “con”
Vd: Sữa bị đổ rồi, lần sau đừng để sữa đổ nữa con nhé!
Bướng nữa rồi!
Đồ chơi lại bị hỏng rồi!
Quăng đồ vật là không nên con ơi!
Tiếp đó phải giải thích cho con, hậu quả của hành động xấu và cho con giải thích:
+ Tại sao con làm việc đó?
+Con muốn làm thế nào?
+Bài học kinh nghiệm.
Luôn chỉ tấn công vào vấn đề chứ không được tấn công vào tinh thần.
Luôn phải công bằng với con, thực sự lắng nghe con, chấp nhận xin lỗi nếu mình sai, tôn trọng các quyền chơi đùa của con, các nhu cầu của con (vd: ồn ào, đùa nghịch...)
Cam kết của cha mẹ:
- Tôi luôn học hỏi kiến thức và kinh nghiệm để nuôi dậy con tốt hơn.
-Tôi biết tự điều tiết và điều chỉnh để làm gương cho con.
-Tôi tạo ra thiên đường tuổi thơ cho con bằng tình yêu, óc sáng tạo và lẽ phải.
-Tôi hướng dẫn & góp ý, nhưng tôn trọng quyết định & lựa chọn của con.
-Tôi tôn trọng quyền căn bản của con ngay từ khi còn bé.
-Tôi là người bạn đồng hành cùng con suốt đời.
-Con tôi phát triển theo chiều hướng tích cực vì những quyết định & lựa chọn hợp lý, hợp thời gian của tôi và con.
-Tôi sẽ cư xử tốt với tất cả trẻ em tôi gặp.
Quy tắc ứng xử:
Phải cẩn thận với hành động của mình để làm gương cho con. Vì lời khuyên của bố mẹ chỉ đi vào ý thức của con, còn hành động của bố mẹ mới đi vào tiềm thức của con.
Đặt các câu hỏi mở để con tự giải quyết (không ra lệnh, sai khiến), có thời khóa biểu sinh hoạt, mỗi lần chỉ nhắc nhở 1 việc, không lan man sang những việc khác, con có quyền được khóc.
Vd: Con ơi, sắp tới giờ tắt tivi đi ngủ chưa?
5 phút nữa tắt tivi nhé!
Tắt tivi nhé! Ngày mai mình xem tiếp.
Nếu bé không đồng ý thì giải thích vì mình đã có thời khóa biểu... Nếu bé khóc thì cho bé khóc nhưng vẫn tắt tivi
Nếu từ nhỏ bé đã được quyền quyết định vì bố mẹ cho bé quyền lựa chọn và tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình thì lớn lên bé sẽ độc lập và có trách nhiệm.
Có thể cho bé trải nghiệm những hậu quả do sự lựa chọn của bé, tức là cho bé trải nghiệm những thất bại nhỏ mà có sự kiểm soát.
Vì bạo lực là cách nhanh nhất để giải quyết vấn đề nên rất dễ bị cám dỗ để sử dụng nó.
Cha mẹ cần CAM KẾT KHÔNG BỎ CUỘC KHI TỪ CHỐI BẠO LỰC
Nếu không bỏ cuộc thì thành công chỉ là vấn đề thời gian.
Chúc tất cả các bố mẹ đều thành công trong việc tạo cho các con một thiên đường tuổi thơ <3 <3 <3
P/s: Khi nào có thời gian, mình sẽ chia sẻ một số kỹ năng quan trọng đã học được ở khóa học “Cha mẹ am hiểu” do Thạc sĩ Ái Liên hướng dẫn như: quy tắc sinh hoạt để con ăn, tắm, học, ngủ vui vẻ, hướng dẫn con cách tự bảo vệ mình, trí tuệ cảm xúc, chuẩn bị đi học, có em....
Bản quyền
" Toàn bộ công thức nấu nướng, nội dung bài viết và hình ảnh tại Mai’s Kitchen (trừ các nội dung có ghi rõ nguồn tham khảo hay trích dẫn) đều thuộc bản quyền của Phạm Phương Mai. Các bạn có thể xem bài viết để tham khảo cho mục đích cá nhân nhưng không được sử dụng hoặc đăng tải lại dưới bất kì hình thức nào và tại bất kì địa chỉ nào khác. Nếu muốn trích dẫn, giới thiệu để người khác tham khảo cần sao chép và ghi rõ đường link dẫn đến công thức gốc tại blog Mai’s Kitchen. Mọi vấn đề liên quan đến việc bản quyền, cộng tác mời các bạn liên hệ với Mrs. Phạm Phương Mai. Email: maiphamkitchen@gmail.com "
Cảm ơn các bạn rất nhiều!
Tìm bài viết theo
Món nhiều người xem
Cá nướng hạt mắc kén
Nuôi trẻ từ 1 đến 6 tháng tuổi
Nuôi trẻ từ 6-7 tháng tuổi
Nuôi trẻ từ 7 -9 tháng tuổi
Nuôi trẻ từ 10 - 12 tháng tuổi
Lạc rang mặn ngọt
Bơ lạc
Cá rán
Nhộng rang
Salad hoa quả trộn mayonnaise
Cá trắm hấp
Há cảo chiên giòn
Bài nhiều người xem
Buồn
Qua những ngày buồn thêm thấu hiểu niềm vui
Giá như
Giá như không bao giờ phải nghĩ giá như
Mẹ
Yêu mẹ nhiều, mẹ ơi!
Hà Nội, những ngày tháng 8 sắp qua
Tặng những người bạn cũ, vẫn nhớ đến nhau tuy chẳng gặp...
Cậu người yêu cũ
Tặng bạn thân
Thơ đểu
Cấm cười - Ai cười đấm phát chết luôn
Nhà có em gái
Tặng Tít & Chíp bông Tặng các mẹ sinh con trai, con gái
Em chỉ là em thôi
Tức cảnh sinh tình, mẹ cháu xin tặng các mẹ đang chuyên tâm...
Viết cho tình yêu của em
Còn mãi một tình yêu.
Mẹo vặt trong bếp Mai
Nhân tiện mất ngủ, mẹ cháu muốn chia sẻ một số mẹo nhỏ...
Con bạn thân
Tớ có một con bạn thân thế này đây.
Hãy trân quý người đàn ông của bạn
Có được một người đàn ông đáng yêu đã khó, giữ cho...
Lưu ý
Các bạn đã ghé thăm Mai’s kitchen có thể đặt mọi câu hỏi, thắc mắc tại đây nhé! Mai sẽ cố gắng trả lời chi tiết, đầy đủ và sớm nhất có thể. Cám ơn các bạn đã quan tâm và chia sẻ với Mai’s kitchen.
